Foodtruck Markt – Update September 2016

Foodtruck Markt – Update September 2016

De foodtruckmarkt: geschiedenis, overzicht en prognoses

Het begin van de foodtruck hype in Nederland

Naar ons weten verschijnen foodtrucks in hun huidige vorm rond 2006 in het Nederlands straatbeeld en festivallandschap. In 2008 vindt de eerste editie van Rollende Keukens plaats met een kleine twintig trucks. In 2012 rijdt de Gastrovan door Europa en in 2013 komt hun boek uit. De publieksgekte bereikt in 2015 zijn voorlopige hoogtepunt met een serie op 24 Kitchen. 

Op de markt van 2016 lijkt het wel of ineens iedereen een foodtruck heeft. Dat is gelukkig niet waar, maar laten we het aantal voorzichtig schatten op zo’n 500 trucks in Nederland en een kleine 200 in Vlaanderen. Dat betekent 2000% groei in 9 jaar tijd! Wij schatten dat de ‘foodtruckpiek’ zo rond de 2000 tot 2500 trucks ligt en in de lage landen tegen 2019 bereikt wordt.

Andere tijden, andere trucks

Wat begon als een tak van sport met idealisten en gepassioneerde koks, begint steeds meer op de rest van de horeca te lijken. Naast pareltjes en goede concepten zie je handige hotelbazen geld steken in zielloze bitterballen. Het lijkt wel alsof elke louche cateraar een busje koopt om de laatste winstpakker van de Makro uit te serveren. Toch waren er gelukkig ook de afgelopen jaren genoeg gepassioneerde chefs en andere voedselfanaten die besloten om hun droom wielen te geven. Hoe staat het er inmiddels voor?

Update foodtruckmarkt september 2016

In de zeven maanden sinds het schrijven van dit artikel is ook de grote media het lief en leed van de foodtruckwereld gaan volgen. Foodtruckfestivals vinden tegenwoordig ook plaats buiten de Randstad en de Vlaamse Ruit, en trekken ook qua leeftijd een diverser publiek aan. Grote merken als MONA en Conimex-Unilever beginnen zich ook in foodtrucks te interesseren en zelfs steden denken na over hun foodtruckbeleid. Welke conclusies kunnen we daaraan verbinden?

Houdt de groei op?

Nee. De explosieve versnelling van de beginjaren lijkt gestopt te zijn, maar dat staat niet gelijk aan afnemende groei of stilstand. Zoals wij het zien wordt de foodtruckmarkt nog steeds breder en het aantal doelgroepen groter.

Wordt de markt volwassen?

Een markt is volwassen als er geen significante groei is, innovatie bijna niet plaatsvindt en het evenwicht tussen vraag en aanbod stabiel is. In het geval van de foodtruckmarkt mag echter achter elk criterium een rood kruisje. Er is immers nog steeds groei in het aantal foodtrucks en de totale marktomzet. Daarnaast is er veel innovatie in de soorten trucks en de manieren van uitventen (bijvoorbeeld: de nieuwe overdekte foodtruckstandplaatsen). Trucks komen en gaan en ook geen enkel festival heeft een groot, stabiel marktaandeel.

Bevinden we ons dan nu in een overgangsfase naar een volwassen markt? Voor het gemak pakken we de zes kenmerken van een markt in zo’n overgangsfase er even bij.

  1. De wensen van klanten evolueren niet;
  2. Er vindt volop consolidatie plaats;
  3. Er zijn weinig of geen nieuwe aanbieders;
  4. Het marktaandeel van aanbieders is stabiel;
  5. Kenmerken als prijs, merk en verkoopkanaal zijn belangrijker dan productinnovatie;
  6. Kasstromen zijn toenemend positief en investeerders trekken in plaats van te herinvesteren dividenden uit de markt.

Achter punt vijf mag eventueel een vinkje als we het motto ‘Wat er ook uit een foodtruck komt, het is eten’ als uitgangspunt nemen, en zaken als veganistisch of internationaal eten niet als productinnovatie aanmerken. Kunnen we overdekte staplaatsen daarnaast een innovatie noemen? En is het recente foodtruckbeleid van steden dat?

Al met al zien wij nog niet voldoende ontwikkelingen die we kunnen plaatsen in het kader van deze criteria. De markt wordt nog niet volwassen, maar begint aan zijn grote groeifase. Een reeks van opkomende en vertrekkende trucks hoort er een beetje bij. Het zijn keukens op wielen en ze gaan even vaak als restaurants over de kop.

Prognose

Naar ons inzicht zullen er in de komende jaren wel meer geconsolideerde foodtruckondernemingen ontstaan. De vraag is: is dat erg? De concepten zijn voldoende onderscheidend en bieden mooie horecabelevingen zoals een gast daar naar verlangt bij het uitgaan. Verwacht de komende jaren ondernemers met een truck voor zowel BBQ, koffie en gezond powerfood.

Merken als Aviko en Unilever zullen als deel van hun branding labels uitventen via een foodtruck. De Redbull promotiedames vinden we inmiddels gewoon, de Nespresso of-welk-koffiemerk-dan-ook Piaggio went dan ook wel.

De Volkskrant (het blad voor de zure mainstream die tegenwoordig ook naar foodtruckfestivals gaat) geeft in dit artikel perfect de toon van de massakritiek op foodfestivals weer: knetterduur, die foodtrucks!

Gaat er iets veranderen aan die prijzen? Laten we het eerst eens in perspectief plaatsen. Door de hoge afdrachten en stagelden houdt de foodtruck echt geen 5 euro over aan dat broodje dat jou 8 euro 50 kost. Gevangen als je bent op zo’n festival is het ook een uitstekende gelegenheid voor piekprijzen. De oudere festivalganger herinnert zich vast frieten voor 5 euro of denkt aan de prijszetting in een pretpark.

Eerlijkheid gebiedt: deels zijn de foodtrucks ook echt wel zelf debet aan de prijzen. Het romantisch productieproces van de kookamateur met authentieke wagen is in tegenstelling tot het handelen van de grote jongens vaak niet met key performance indicators geradbraakt.

Anderzijds zit er een structureel prijsverschil tussen de gemasseerde saunavarkens die 18 uur gerookt zijn, en de miljoenen biggen die jaarlijks gemarteld en binnen zes maanden worden geslacht (*Wakker Dier). Als je een fatsoenlijk behandeld beest wil eten zit de overhead van ARBO, dierenwelzijn, duurdere grond, landbouwwetgeving, minimumlonen, Sociaal Akkoord en CAO’s nu eenmaal ook op je broodje.

Voor de mensen die dit verschil niet (willen) proeven of erkennen: geen zorgen, u gaat nog heel veel groothoreca zien op plattere festivals met lagere prijzen. Leve de kroket!

Onze conclusie

We staan in Nederland aan de voet van de breedste groeifase en in Vlaanderen zelfs nog net daarvoor. Foodtrucks: u bent er de komende vijf jaar zeker nog niet vanaf.

Zelf nog ideeën over de ontwikkelingen op de foodtruckmarkt? Laat het hieronder weten. Wij zijn er benieuwd naar jullie inzichten!